Kitap İncelemeleri

Modern İran Tarihi

Orta Doğu’nun makus talihini tek bir ülkeyi mercek altına alarak okumak ister misiniz?
Darbeler, devrimler, suikastlar, katliamlar, radikal değişimler, din savaşları ve çok daha fazlası…
Bu ülke İran. Orta Doğu’nun en güçlü birkaç ülkesinden birisi. Şii inancın kalesi. Modern bir toplumdan İslam cumhuriyetine evrilen oldukça ilginç dinamiklere sahip bir ülke.


Bugün sizler için incelediğimiz kitap Kaçar Hanedanlığının ülkeye hakimiyetinden başlayıp neredeyse günümüze kadar geliyor. Pehlevi’nin nasıl merkezi bir devlet inşa edip Batılılaştığını gördükten sonra ülkedeki Amerikan & İngiliz etkisine tepki gösterip petrolü kamulaştıran ve İran halkının menfaati uğruna çalışmalar yapan Başbakan Musaddık’ı okuyacaksınız. Fakat ne yazık ki bu coğrafyada milleti için çalışanlar emperyal güçler tarafından pek sevilmezler. CIA VE MI6’nın ortak operasyonu (Ajax Operasyonu) sonucu 1953 yılında yapılan bir darbe ile Musaddık koltuğundan indirildi ve sürgüne gönderildi. Bu süreç oldukça önemlidir çünkü çok şey ifade eder. O yüzden üzerine olabildiğince eğilmenizi ve daha fazla araştırma yapmanızı tavsiye ediyoruz. Devam edelim.


1953’ten sonra iktidarda Rıza Şah Pehlevi’nin oğlu Muhammed Rıza Şah vardı. Komünizmden korktuğu için ülkeyi adeta batıya teslim etti ve Beyaz Devrim adı altında reformlar gerçekleştirdi. Fakat bu yenilikçi hareketler ülkede yer alan radikal dinciler tarafından tepkiyle karşılandı. Kaynamaya başlayan bu hareket nihayetinde ateşli bir devrime dönüştü ve 1979 yılında İran İslam Devrimi’ni gerçekleştirerek bambaşka bir dünyaya geçiş yaptı. Kitap yer yer verdiği detaylar ile bir ihtimal sizi boğabilir fakat inanın hiçbir detay gereksiz değil. Açıkçası kitabı bitirdikten sonra yaptığım araştırmalar ve izlediğim belgeselleri de ekleyince İran’ın yakın tarihi kafamda çok iyi oturdu. Kitap size bunu sahiden vaat ediyor.

Kitabın bu denli iyi olması şüphesiz bize mutfağı da merak ettiriyor. Kimin elinden çıkmıştı bu eser? Gördüğünüz kitap 81 yaşında olan ve modern İran tarihinin en önemli birkaç isminden biri olarak gösterilen Edward Abrahamian’ın kaleminin bir ürünü. Bölgeye olan mükemmel hakimiyeti kitabın akıcılığının en büyük nedeni.

Kitabı okuduktan sonra bilgileri pekiştirmek ve görsellik katmak adına size iki tavsiyemiz var. Birisi internet ortamında oldukça popüler olan Al Jazeera’nın yaptığı İran: Bir Devrimin Anatomisi belgeseli. Diğeri ise Ben Affleck’in hem yönetip hem oynadığı Operasyon Argo filmi. Şahsen ben kitabı bu iki yapım ile destekledim. Hem de hiç ara vermeden ve inanın okuduklarım çok daha net bir şekilde aklıma yerleşti. Siz de uygulayın derim.

Hazırsanız 20. yüzyılı en hareketli geçiren ülkelerden birisi olan İran’ın tarihini okumak için ilk adımı atın. Ve uyaralım, okuyacağınız hiçbir şeye şaşırmayın. Çünkü bu coğrafyada yaşanan hiçbir şey sürpriz olarak karşılanmıyor.

Daha Fazla İçerik İçin:

http://www.armadillokitap.com/

Instagram hesabımıza göz atmak için: https://www.instagram.com/armadillokitap/

Youtube:


 

No Responses

Yorumunuzu Bizimle Paylaşabilirsiniz