Film Yorumları

Noviembre

İsim: Noviembre

Yönetmen: ‎Achero Mañas

Başrol: Óscar JaenadaJuan RíosRoberto Rey (II)

Tür: Dram/Komedi

Süre: 1 saat 44 dakika

IMBD: 7.7

Kasım ayı filmin başında bize bir şey hatırlatmıyordu fakat filmin sonunda bize de Alfredo’yu hatırlatacak. Kasım, dram/komedi türünde olmasına rağmen dram türüne daha yakın olduğunu söyleyebiliriz. Filmimiz, esasında eleştirel bir film ve sinemaya uyarlanması uygun bir konuyu eleştiriyor. Filmin öne çıkan yanı oyunculuktan da öte barındırdığı mesajlar. Eğer izlemek için farklı bir film arıyorsanız o halde bakmanızda yarar var. Filmin konusundan bahsedelim: Ana karakterlerimizden Alfredo’nun tiyatro merakı acıklı bir yere dayanıyor.

Engelli kardeşini eğlendirmek için yaptığı kuklaları oynatarak yeteneğini keşfeden Alfredo bunun eğitimini almak için bulunduğu şehirden ayrılıp Madrid’teki konservatuvara girer. Yeteneği konservatuvarda da fark edilen Alfredo bir süre sonra üniversitede öğretilenlerin kıskacına sıkışmaya başlayınca özgürleşmek için işi sokak sanatçılığına dökmeye düşünür. Eğitimin getirdiği teknik kısıtlamalar Alfredo’ya göre saçmalıktır zira sanatı kalıplara dökmek sanatın ruhuna aykırıdır. Başlarda arkadaşlarından kimse sokak sanatçılığına, özellikle de tamamen ücretsiz olması yapılacak olması nedeniyle, yanaşmasa da daha sonra uyumlu bir grup haline gelirler. Oldukça amatör başladıkları sokak gösterileri başlarda göze batmaz ve küçük bir gelir elde etmeyi de başarırlar. Alfredo prensiplere verdiği önemden ötürü katiyen para almayı kabul etmez çünkü sanatlarına ticari kaygının bulaşmasından korkuyordur. Göze batmayan gösterilerin devamı geldikçe elbette göze batar hale gelirler, bu süreçte gösterileri de giderek radikalleşen bir çizgide ilerlemektedir. Polis tarafından birkaç kez gözaltına alınan gençlerin gösteri malzemelerine de el konur. Başlarda hayal kırıklığına yol açan bu durum yine de onları yıldırmaz ve gösterilerini daha da alevlendirirler. Nitekim durmaları gereken noktayı bu zevk sarhoşluğu içinde kaçırırlar. Yaptıkları son gösteri o kadar gerçekçi olmuştur ki şehrin güvenlik ve sağlık birimleri olaya dahil olurlar.

“Cinayet” adlı bu gösterinin mecazi olarak kendi hayallerinin de cinayeti olduğunu ancak sokak gösterisi yapmaları yasaklandığı zaman farkına varırlar.  Bu noktadan sonra Alfredo’nun tiyatronun üstlenmesi gerektiği sorumluluklar maalesef birer birer çözülmeye başlar. Alfredo, tiyatroyu halka mal etme çabasındadır. Sahip olduğu görüş kapitalizme bir başkaldırıdır. Her şeyi pazarlayan düzene çomak sokmaktır. Ona göre tiyatro elitizmin değirmenini çevirmemelidir. Zaten bu yüzden O, tiyatroyu süslü salonlardan ve mekanik seyircilerden koparmak istemiş ve onu halkın ayakları arasına atmıştır. Sahne sokaktır ve yoldan geçen herkes seyircidir. Ancak seyirci doğrudan halk olursa denetleyicilerin sözünün geçmesi de bir o kadar zor olur. Bu nedenledir ki otoriteler bu kıvılcımı yanmadan söndürmek için yasaklamışlardır.

Filmdeki en dikkat çekici hususlardan biri de şüphesiz Kasım Manifestosu’ydu ve adeta filmin ana fikri niteliğiydi. Kasım Manifestosu; ücretsiz, kamusal ve özel yardımlardan kaçınan, seyirci sayısının kısıtlı olduğu kapalı bir alan yerine en kalabalık yerleri sahne olarak tercih eden, yerleşik temsil usullerinin, geçmişte televizyon ve film işine bulaşanların girmesinin yasak olduğu, seyirci neredeyse oraya gidilmesi gereken, yazılı kaynaktan beslenmenin kabul edilmediği bir tiyatro biçimini savunur. En önemlisi de ne olursa olsun hiç kimsenin manifestoya ihanet etmemesi gerekir. Seyirciyi sahnenin karşısında zincirleyen klasik tiyatroya, hayata müdahale etmeyen bir nesne gibi var olan/olduğunu sanan sanata karşı başkaldırı, elbette ki beraberinde iktidara başkaldırıya da getirecektir.

Tüm bu olayların seyrinin değişmesi manifestoya aykırılıktan kaynaklandı. Yasal bir şekilde tiyatro yapabilmek için ticari bir ortaklık kurdular. Artık parayı kabul ettikleri için sanatı satarak başta karşı çıktıkları şeye boyun eğdiler. Bu doğrultuda bizce bir vicdan temizliği amacıyla Kraliyet Tiyatrosu’ndaki son gösteriyi düzenlediler. Onların ruhunu ele geçiren otoritelere hala ayakta olduklarını haykırmak için. Filmin sonlarına doğru olan bu son gösteri tüylerimizi diken diken etse de bazı yerlerde verilmek istenen mesajların doğrudan verilmesi yerine daha yaratıcı bir yol beklemedik değil. Dramın tavan yaptığı son gösteri maalesef filmimizin de sonunu getirdi.

Filmde izlediğimiz olay akışının belirli kısımlarında oyuncuların yetişkin hallerinin yorumlarının olması alışılmadık bir durum olsa da en sonda yapılan yorumların tamamı içinize batan iğneler hissi veriyor. Hayatlarında ilk kez kendilerinden vazgeçip, Kasım Manifestosu’na ihanet ederek prensiplerinden ödün veren ve para karşılığı “sahneye” çıkan gençlerin bu hazin sonu başka bir his uyandırmazdı şüphesiz. Yalnızca “oynamak”, dünyayı anlamanın yetmediğini anlayıp onu değiştirmeye çalışmak için çıkılan bu yolculuk ne yazık ki şu cümlelerle noktalandı:

“Dünyayı değiştirmek istemiştik. Ama perişanca yenildik. Şimdiyse, değişmemek için biz dünyaya direniyoruz.

https://www.armadillokitap.com/

Instagram hesabımıza göz atmak için: https://www.instagram.com/armadillokitap/

Yorumunuzu Bizimle Paylaşabilirsiniz